Kocaali fındık üreticilerinin durumu ve sorunları araştırıldı

Sakarya’nın Kocaali İlçesi’ndeki fındık üreticilerinin genel özelliklerini ve sorunlarını belirlemek amacıyla 2018 yılında Asuman Cansev, Mustafa Tüccar ve Şule Turhan tarafından yapılan bir araştırmada fındık üreticilerinin yaklaşık ¾’ünün mısır bitkisini fındık üretimine alternatif ürün olarak gördüğü ve fındık üreticilerinin, genel olarak yabancı sermayenin fındık yetiştiriciliği sektörüne girdiğini, piyasayı ele geçirmeye başladıklarını ifade ettikleri görüldü.

Araştırma alanı olarak, Kocaali İlçesi’nde fındık üretim faaliyetinde bulunan 110 üretici ile anket çalışması yapılmış. Anket sorularıyla üreticilere; işletme ile ilgili (yaş, eğitim durumu, arazi varlığı vb.), bahçe ve bakım işlemleri ile ilgili (yetiştirme teknikleri, sulama, gübreleme, hastalık ve zararlılar ile mücadele vb.) ve pazarlamaya ilişkin sorular sorularak bilgiler toplanmış.

Araştırmanın sonuç bölümünde ‘Sakarya İli Kocaali İlçesi’nde faaliyette bulunan fındık üreticilerinin mevcut durumu ve sorunları bu çalışmada anket yoluyla değerlendirilmeye çalışılmıştır. Türkiye’de fındık üretimi bakımından Sakarya ili önemli bir yere sahiptir. Sakarya ili Kocaali ilçesinde 110 fındık üreticisi ile yapılan anket çalışması sonucu elde edilen bulgular, üreticilerin mevcut kapasite durumlarını, sektördeki sorunlarını ve genel beklentilerini ortaya koymaktadır. Çalışma sonucunda incelenen işletmelerde büyük çoğunluğunun 30 yıl ve üzeri sürede fındık yetiştiriciliği yaptığı belirlenmiştir. Üreticilerin eğitim düzeylerinin genellikle ilköğretim seviyesinde olduğu tespit edilmiş olmakla beraber, yapılan görüşmelerde eğitime açık ve istekli oldukları belirlenmiştir. Bu yörede fındık üretimi ile ilgili olarak yürütülecek bilinçlendirme çalışmalarında bu gerçeğin göz önünde bulundurulması gereklidir. İncelenen işletmelerde üreticilerin %33’ü fındık üretimi yanında ek işler yaptığı ve tümünün fındık üretimini aileden alarak devam ettirdiği ortaya konulmuştur. Kocaali ilçesinde de fındık üreticilerinin yaklaşık ¾’ü fındık fiyatlarından memnun değildir ve yaklaşık aynı oranda üretici mısır bitkisini alternatif ürün olarak görmektedir. İşletme bahçelerinin büyük kısmının yaşı 30 yıl ve üzeridir. Bahçelerin tamamı çöğür anaçlar ile aşılanan bölge ekolojisine uygun Çakıldak (%80), Karayağlı (%15), Foşa (%4) ve Tombul (%1) fındık çeşitlerinden oluşmaktadır. Araştırmaya dahil edilen üreticilerin büyük kısmının gübreleme yapmadan önce toprak analizi yaptırmalarına karşın gübrelemede bu sonuçları çok dikkate almadığı belirlenmiştir. Külleme hastalığının, ayrıca Amerikan beyaz kelebeği ve fındık kurdu zararlılarının üretimde karşılaşılan en önemli hastalık ve zararlılar olduğu tespit edilmiştir. Üreticilerin hastalık ve zararlılarla mücadele ile ilgili bilinç seviyelerinin oldukça düşük olduğu belirlenmiştir. Aynı şekilde tozlayıcı çeşit, ocakta bulunması gereken dal sayısı, yaşlı ocakların yenilenmesi, budama ve tek gövde yetiştiriciliği gibi yeni modern yetiştirme sistemlerini içeren teknik konularda da üreticilerin oldukça bilgisiz oldukları söylenebilir. Bölgede Çakıldak çeşidinin hakim olması dolayısıyla hasat diğer yörelere göre daha geç zamanda başlamaktadır. İşletmelerin hemen hemen tamamı hasadı silkeme ile yerden toplamak suretiyle gerçekleştirmekte ve yaklaşık ¾’ü hasatta işçi kullanmaktadır. İşçi kullanan işletmelerin temel sorununu işçi maliyeti oluşturmaktadır. İşletmelerin büyük bölümü, hasattan sonra fındığı satmadan bekletmekte ve bekletme süresi çoğunda 3–6 ay arasında gerçekleşmektedir. Anket yapılan işletmelerin %94’ü Fiskobirlik üyesidir. Fındık üreticileri genel olarak yabancı sermayenin fındık yetiştiriciliği sektörüne girdiğini, piyasayı ele geçirmeye başladıklarını da ifade etmektedirler. Ayrıca üreticilerin büyük bölümü devletten müdahale alımı yaparak fiyatları yükseltmesini beklediklerini ifade etmişlerdir. Elde edilen bu sonuçlara göre, bölge halkı ile gerekli mercilerin iletişiminin artması gerekmektedir. Üreticilere yeni sistemler hakkında daha fazla bilgilendirme çalışmaları yapılmalıdır. Özel ve kamu kurumlarının teknik elemanlarının üreticilerle daha sık buluşması gerekmektedir. Demonstrasyonlar yapılmalı, üreticilerin yeni sistemler ve gelişmelerden haberdar olması sağlanmalıdır. Kültürel işlemlerin önemi, fındığın verim ve kalitesine etkisi anlatılmalı ve üreticilerin modern tarım anlayışını benimsemesi sağlanmalıdır. Fındık yetiştiriciliğinde bilgi kirliliğinin olması, (özel işletmelerin biyolojik ve kimyasal mücadele ile bitki besleme araçlarını farklı şekillerde anlatılması) nedeni ile üreticinin güveni kırılmıştır. Bu yüzden üretimi arttırmak amacıyla yapılacak olan çalışmaların kamu ve özel sektör temsilcileri tarafından örnek bahçe tesis edilmesi ve üreticinin görerek ve deneyerek öğrenmesi daha faydalı olacaktır. Üreticiler fındık üretiminde alan bazlı destek, mazot–gübre desteği, iyi tarım uygulamaları desteği ve organik tarım uygulamaları desteği gibi destekler almaktadırlar. Bu desteklerin sadece tarımda girdi olarak kullanılması yönünde yapılacak düzenlemeler ve uygulanması konusundaki denetimler, fındıkta üretim, verim ve kalite artışını sağlayacaktır’ ifadeleri kullanılmış.

Kaynak:

https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/602176

İlgili Haberler

- REKLAM -